Yêu và ghét: Xã hội đã đùa chơi với những búp bê bằng xương bằng thịt như thế nào?

dohop thấy bài viết này có nhiều từ để học (cả Anh lẫn Việt) nên mạo muội dịch ra tiếng Việt, cùng lúc dohop nhận được một số hình ảnh ngộ nghĩnh về các cô người mẫu tuổi teen ở Việt Nam. Chẳng biết bài này thích hợp bao nhiêu với hoàn cảnh ở Việt Nam, dohop không rõ lắm tuy có cảm giác là có nhiều con búp bê bằng xương thịt đang làm khổ phái nữ chúng ta….

Nếu mà các bác, các thầy cô, các anh chị cho ý kiến, dohop biết ơn nhiều lắm. Ý kiến về mọi mặt, kể cả về thứ tiếng Việt lai căng của dohop.

Kính

Yêu và ghét: Xã hội đã đùa chơi với những búp bê bằng xương bằng thịt như thế nào
ALEXANDRA PATRIKIOS
April 22, 2010
http://www.smh.com.au/opinion/society-a ... -sy49.html


(Ảnh: Búp Bê Barbie. Chúng ta đã đưa ra những kiểu mẫu phụ nữ lý tưởng chỉ để xé nát họ)

Những thiếu nữ trẻ được đưa lên như những mẫu người đẹp lý tưởng, để rồi bị kéo xuống vực

Khi tôi mới 8 tuổi, tôi xử trảm Victoria Beckham. Cô ta chỉ cao 30cm, được làm bằng nhựa cao su cứng và lạnh lẽo, với con mắt được trang điểm như mắt mèo, và đôi giầy ống thời trang. Cô ta hoàn toàn xứng đáng với số tiền 15 Úc Kim mà tôi đã dành dụm để mua, cứ mỗi tuần qua, tôi bỏ vào ống một cách đều đặn 2 Úc Kim tiền lương qua vị “trưởng phòng tài chánh” bất di bất dịch là mẹ tôi.

Thế nhưng trong vòng một tuần lễ từ khi tôi đem cô ta ra khỏi hộp các-tông, tôi đã bứt đứt đầu cô ta bằng cách cho xe đạp cán qua người cô ta.

Tôi phải nói như thế nào nhỉ? Trong tôi đã có một sự thúc đẩy rất tàn ác – cái thôi thúc làm chúng ta muốn đem những búp bê đồ chơi thật hoàn hảo đi bứt, cắt, tỉa đi những lọn tóc óng ánh và sơn phết chúng với bút mực hoặc sơn màu.

Mười năm sau, tôi vẫn chơi với những con búp bê. Sự khác biệt duy nhất là chúng nó không phải là búp bê cao 30cm làm theo hình dáng của các cô gái trong ban nhạc Spice Girls – những búp bê này là cái mà Natasha Walter (nhà bênh vực cho quyền của phụ nữ, nhà nữ quyền, feminist) gọi là “những búp bê sống”. Những búp bê sống này đã làm tiếp cái công việc mà Barbie đã bỏ dở. (Barbie là búp bê bằng nhựa được chế tạo với nét đẹp hoàn hảo của phụ nữ)

Cách chơi búp bê của tôi có lẽ đã đổi khác, nhưng kinh nghiệm tuổi teen thời hiện đại của tôi đã làm tôi thắc mắc: có phải sự chống đối mãnh liệt của các của tiêu chuẩn đạo đức về sự “tính dụchóa” những thiếu nữ mới lớn chẳng qua chỉ là cái khát vọng, cái bản chất thích bẻ gẫy, thích đập bỏ những con búp bê, nhưng theo kiểu của người lớn? (tính dục hóa: sexualisation – sự chú trọng về hình dáng bên ngoài, về tính dục và bỏ qua các đặc điểm khác của con người, theo Wikipedia) Có phải chúng ta đưa những tiêu chuẩn đạo đức ra như là một hiện trạng đẹp hay là chỉ là một cố gắng làm sụp đổ cái mà chúng ta đã đánh giá là “hoàn hảo”?

Quý vị cứ vào bất cứ phòng chơi gia đình ở ngoại ô, câu chuyện sẽ gần giống nhau – búp bê nào cũng bị mất chân, què tay, với mái tóc kiểu gặm nhấm với những nhát kéo ở nhà, giày dép chiếc này chiếc kia. Đi dạo sau nhà nơi trẻ em chơi… mọi thứ chẳng khác nhau lắm.

Ở khoảng giữa những lon bia và những lần đau khổ tuyệt vọng, tuổi teen đã cố gắng trong hão huyền để trở thành những con búp bê bằng nhựa thật khiêu gợi, thật sexy. Thế nhưng tuy chúng ta lúc còn bé đã gọt, bứt những con búp bê đồ chơi, những gì tuổi teen chúng ta đang đùa giỡn không còn là đồ chơi nữa mà đó chính là đầu óc, là cơ thể và đôi lúc là sự phán đoán của chúng ta.

Như thế lý do nào mà người người trong quán cóc và cà phê vỉa hè tự nhiên tự đại hưởng thụ cái khoái lạc khi biết về đoạn phim thu bằng điện thoại di động của một cô gái trẻ làm chuyện đồi trụy ở đâu đó bị tung ra? Hoặc mọi người cùng xì xầm phán xét khi một cô gái với lá cây và bụi đất còn dính trên tóc, trên mặt, loạng choạng xuất hiện từ sau một bụi cây trong một buổi tiệc?

Trong cuốn sách Những búp bê sống: Sự trở lại của Chủ nghĩa Phân biệt giới tính, bà Walter đã viết về những thiếu nữ trẻ đã cảm thấy bị áp lực quan hệ tình dục sớm trước khi họ hiểu biết hay sẵn sàng (xem như là) để củng cố vị trí của họ như là một “người phụ nữ sành đời”. Nhưng nếu mà làm một người phụ nữ đồng nghĩa với việc trở thành một con búp bê sống – để được yêu một cách chớp nhoáng, bị loại bỏ một cách bất ngờ - thì tôi thà không là phụ nữ.

Bật cái ti-vi lên, quý vị sẽ thấy chương trình giáo dục đang “nghiêm chỉnh” bàn về tình trạng đồi phong bại tục của các cô gái trẻ, chen vào giữa là những tin tức cập nhật về một nữ minh tinh điện ảnh đang té ì ạch vì xỉn tản. Ghé vào cây xăng (hay sạp báo) là bạn sẽ thấy chân dung nữ tài tử và người mẫu Sarah Murdoch thật đẹp không bị sửa chữa trên bìa tạp chí Phụ nữ Tuần san, ngay bên cạnh là tạp chí Zoo (dành cho đàn ông) với ảnh bìa, covergirl là một cô gái đẹp bốc lửa như một con búp bê bằng nhựa. Nhiều thông tin lẫn lộn quá, phải không quí vị? Ngay cả ngôn từ dùng để nói chuyện về các thiếu nữ tuổi teen cũng lộn xộn không theo đúng chuyên đề nào – các nhà phê bình một mặt sủa ăng ẳng về sự cần thiết nâng cao khả năng và lòng tự trọng của phái nữ, nhưng lại cứ dính dấp mãi với cái giọng điệu kẻ cả khi than phiền “chuyện gì đã xảy ra với đám con gái con em của chúng ta?”.

Chúng ta rên rỉ về một tiêu chuẩn đạo đức không thể làm nổi áp đặt vào các cô gái trẻ nhưng thường xuyên không làm tròn việc đưa ra những phương thức khác có thể thành tựu được – chúng ta khoái chỉ tay vào con búp bê Bratz bằng nhựa ăn diện theo thời trang lòe loẹt để thỏa mãn cái tính khoái nói chuyện về đạo đức của nhân gian nhưng có vẻ như chúng ta không chỉ ra được đạo đức của nhân gian là cái gì.

Và bằng mọi cách, bước thứ nhất nên làm là xổ bỏ ra hết tất cả các “con búp bê”.

Và với cả tấm lòng tôi hết sức tán thành việc xổ bỏ con búp bê đầu tiên là siêu ngôi sao Victoria Beckham.

Alexandra Patrikios là sinh viên báo chí tại học viện RMIT, Úc Đại Lợi.
Nguồn: Báo The Age




Ảnh Victoria Beckham và Búp Bê Bratz



Ảnh Sarah Murdoch và Tạp chí Zoo

Nguyên văn tiếng Anh


Young women are held up as an alluring ideal, only to be torn down.
When I was eight years old, I decapitated Victoria Beckham. She was 30 centimetres tall, made of hard, cold plastic, with cat-eye eyeliner and platform boots. She was worth every cent of the $15 I'd saved up for her, week after week, steadily depositing my $2 salary to my immovable bank manager, my mum.
But within a week of ripping her out of her cardboard cell, I'd lobbed off Posh's head by running her over with my bike.
What can I say? I got that sadistic impulse - the one that makes us want to take our perfect playthings, cut off their shiny locks and mutilate them with markers.
Ten years later, and I'm still playing with dolls. The only difference is they're not 30-centimetre tall Spice Girls - they're what Natasha Walter terms ''living dolls'', picking up where Barbie, in all her primed perfection, left off.
The rules of playtime might have changed, but my modern teenage experience has got me wondering: is the moral outrage about the sexualisation of young girls just a grown-up version of our desire to destroy dolls? Do we hold them up as an alluring status quo, only to try to ruin that which we ourselves judged as ''perfect''?
Stroll into any suburban rumpus room, the story will be pretty much the same - missing limbs, shonky home haircuts and odd shoes. Stroll through a backyard house party and (bar the amputations) things aren't all that different.
Somewhere among the Carlton Draughts and broken hearts, teenage girls are vainly striving to become the sexually alluring stuff of plastic. But while we picked and pruned our dolls as children, as adolescents our subjects are no longer toys - they're our minds, our bodies and, sometimes, our better judgment.
So is that why the cafeteria juries take some kind of self-vindicating pleasure when a viral message, filmed as a young girl performs sex acts in public toilets, does the rounds? Or when another girl, leaves in her hair and mud on her face, stumbles out from behind the bushes at a party to a chorus of just-audible judgments?
In her book Living Dolls: The Return of Sexism, Walter writes of young girls feeling pressured to have sex before they're ready, presumably to consolidate their position as a ''woman of the world''. But if being a woman means becoming a living doll - loved fleetingly, trashed irreparably - then I'd rather not.
Turn on the television and you've got Mel and Kochie adopting their ''appropriately earnest'' autocue delivery to discuss the demoralising state of young girls, in between updates on Lindsay Lohan's drunken stumbles. Pop into the nearest servo, and you'll find Sarah Murdoch in her non-airbrushed glory on Women's Weekly, neatly propped up against a plastic-fantastic Zoo covergirl. Mixed messages, anyone? Even the language used to talk about teenage girls is thematically inconsistent - commentators yap on about the need to empower females with greater self-esteem, but persist with the paternalistic pronoun when lamenting ''what's happening to our girls''.
We bemoan the impossible standards imposed upon young girls, but consistently fail to offer a viable alternative - we love to point the finger at the Bratz dolls to satisfy our taste for public moralising, but can't seem to put our finger on just what our public morals are.
And, by all means, step one should be the cathartic disposal of all such dolls.
I heartily endorse starting with Mrs Beckham.
Alexandra Patrikios is studying journalism at RMIT.

Cám ơn dohop đã cho star đọc được bài này...

Dịch giỏi và rất hay, tuy có nhiều đoạn dohop không dịch sát nghĩa mà chỉ phỏng dịch. Nhưng star vẫn hiểu vì nếu dịch thẳng ra thì khó cho nhiều người đọc, và đôi khi có thể gặp một số phản đối của người đọc (vì người ta nhân danh đạo đức để phản đối )...

dohop hay quá

Cám ơn Star đã đọc và thật tình góp ý.
dohop đọc lại và thấy thật nhiều lỗ hổng. dohop sẽ sửa từ từ. Mến.